จากเดิมที่มีรายได้ประจำจากการทำงาน กลายเป็นต้องนำเงินที่เก็บสะสมไว้มาใช้จ่ายและใช้สวัสดิการต่างๆ ที่ยังมีอยู่ การวางแผนการเงินหลังเกษียณจึงต้องปรับวิธีคิดจากเดิมที่มีเป้าหมายแค่การเก็บออมและลงทุนเพื่อให้มีเงินพอใช้หลังเกษียณ มาเป็นการเพิ่มเป้าหมายให้สามารถบริหารจัดการเงินที่มีอยู่ให้พอใช้ตลอดอายุขัย สามารถใช้ชีวิตได้อย่างมีความสุขและสุขภาพดี 
ทีนี้มาดูกันว่าเราควรวางแผนการเงินสำหรับชีวิตหลังเกษียณอย่างไร

1. รวบรวมทรัพย์สินทั้งหมด

เริ่มต้นด้วยการรวบรวมข้อมูลทรัพย์สินทั้งหมดที่มี ตัวอย่างเช่น 
เงินเก็บสะสม: เงินออมในบัญชีต่างๆ กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ กองทุนบำเหน็จบำนาญข้าราชการ (กบข.) กองทุนรวมต่างๆ
สวัสดิการ: เงินบำนาญจากประกันสังคม บำเหน็จจากหน่วยงาน
ทรัพย์สิน: บ้าน ที่ดิน รถยนต์ หรือทรัพย์สินอื่นๆ ที่สามารถเปลี่ยนเป็นเงินสดได้
หนี้สิน: หนี้บ้าน หนี้รถ หรือหนี้บัตรเครดิต
การจัดทำรายการสินทรัพย์และหนี้สินทั้งหมดจะช่วยให้คุณเห็นภาพรวมของฐานะทางการเงินและสามารถวางแผนในลำดับถัดไปได้

2. จัดการหนี้

หากมีหนี้สินคงค้าง ควรวางแผนจัดการหนี้ให้หมดก่อนเกษียณ หรืออย่างน้อยก็ลดภาระหนี้ให้เหลือน้อยที่สุด เพื่อลดภาระค่าใช้จ่ายในวัยเกษียณ

3. ลิสต์ค่าใช้จ่ายจำเป็น

ประเมินค่าใช้จ่ายที่จำเป็นในแต่ละเดือน เช่น ค่าอาหาร ค่าเดินทาง ค่าที่อยู่อาศัย ค่าน้ำ ค่าไฟ ค่าโทรศัพท์ ค่าอินเทอร์เน็ต โดยส่วนใหญ่หลังเกษียณค่าใช้จ่ายส่วนนี้มักจะลดลง 30% - 40% เมื่อเทียบกับวัยทำงาน
นอกจากนี้ต้องไม่ลืมค่าใช้จ่ายด้านสุขภาพ อย่างค่ารักษาพยาบาล และสำหรับใครที่มีการวางแผนทำประกันสุขภาพเอาไว้ ต้องรวมค่าเบี้ยประกันเข้ามาเป็นหนึ่งในค่าใช้จ่ายด้วย

4. ลิสต์แหล่งรายได้หลังเกษียณ

ตรวจสอบแหล่งรายได้หลังเกษียณ เช่น เงินบำนาญจากประกันสังคม กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ หรือรายได้จากการลงทุนอื่นๆ จะช่วยให้คุณประเมินได้ว่ามีรายได้เพียงพอต่อค่าใช้จ่ายหรือไม่

5. จัดสรรการลงทุนสำหรับวัยเกษียณ

แม้ว่าจะเก็บเงินสำหรับการเกษียณได้ตามเป้าหมายที่วางไว้แล้ว แต่หลังเกษียณเรายังคงต้องวางแผนการลงทุนให้เงินสร้างผลตอบแทนต่อไป โดยควรแบ่งเงินลงทุนออกเป็น 3 ส่วน เพื่อให้เหมาะสมกับความเสี่ยงและระยะเวลาในการใช้เงิน

• ระยะสั้น: 
เน้นสภาพคล่อง และให้ผลตอบแทนค่อนข้างสม่ำเสมอสำหรับค่าใช้จ่ายประจำหลังเกษียณ ควรเป็นการลงทุนในสินทรัพย์ที่มีความเสี่ยงต่ำ อายุการลงทุน 1 - 3 ปี

• ระยะกลาง: 
เน้นรักษามูลค่าของเงิน เป็นการลงทุนสำหรับค่าใช้จ่ายในอนาคต โดยการลงทุนประเภทนี้จะมีอายุ 3 - 7 ปี และควรเลือกลงทุนในสินทรัพย์ที่สร้างผลตอบแทนจากการเพิ่มขึ้นของมูลค่า (Capital Gain) และมีเงินปันผลเพื่อนำมาเงินไปเติมพอร์ตระยะสั้น และคาดหวังผลตอบแทนให้ชนะเงินเฟ้อเป็นอย่างน้อย 

• ระยะยาว: 
เน้นผลตอบแทนที่ดีในระยะยาว เป็นการลงทุนที่ควรมีระยะเวลานานกว่า 7 ปีขึ้นไป และต้องรับความผันผวนได้ เพื่อนำกำไรที่ได้มาเติมในพอร์ตระยะปานกลาง หรือพอร์ตระยะสั้น และยังสามารถเป็นเงินมรดกหรือสร้างทรัพย์สินให้กับลูกหลาน


การบริหารเงินหลังเกษียณเป็นเรื่องเฉพาะบุคคล ไม่มีสูตรสำเร็จตายตัว สิ่งสำคัญคือการทำความเข้าใจสถานะทางการเงินของตนเอง กำหนดเป้าหมายที่ชัดเจน วางแผนอย่างรอบคอบ และปรับเปลี่ยนแผนตามความเหมาะสม เพื่อให้คุณสามารถใช้ชีวิตหลังเกษียณได้อย่างมีความสุข มั่นคง และไร้กังวล



Reference:
สมาคมนักวางแผนการเงินไทย